davamı

Milli Mətbuat Günü

«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbi Milli Mətbuat Gününü
E.Hüseynovun və N.Nəcəfovun məzarlarını ziyarətlə qeyd etdi
Milli Mətbuat Gününün 133-cü ildönümünü «Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbi milli mətbuatımızın bugünkü inkişafında əvəzsiz töhfələri olan simaların ziyarəti ilə qeyd etmişlər. Məktəbin 30-dan artıq dinləyicisi «Monitor» jurnalının baş redaktoru, qələm şəhidi Elmar Hüseynovun və Azərbaycan mediasının inkişafında misilsiz rolu olan Nəcəf Nəcəfovun məzarlarını ziyarət etmişlər. Hacı İlqar İbrahimoğlu buradakı çıxışında, o cümlədən, bildirmişdir: «Bu gün Azərbaycan insanı üçün mühüm və əlamətdar bir tarixdir. Və vurğulamalıyıq ki, 133 illik rəsmi mətbuat tarixinə malik olan bir xalqın öz gələcək perspektivlərinə daha nikbin baxmağa haqqı var. Çox təəssüflər olsun ki, bu il Mətbuat günü hələ də həbsdə jurnalistlərin olduğu bir şəraitdə qeyd olunur».
Sonra «Dəyərlər» qəzetinin redaksiyasında «Milli mətbuatımızın bu günü» mövzusunda müzakirələr keçirilmişdir. Müzakirələrdə ölkə mediasının qarşısında duran vəzifələr, mövcud prolemlər, inkişaf perspektivləri ətrafında rəy mübadiləsi aparılmışdır.
Tanınmış publisist və ekspert Zərdüşt Əlizadə tədbirdə «Azərbaycanda milli mətbuatın formalaşması və inkişafı prosesi» mövzusunda mühazirə oxumuşdur.
Tədbir, çay süfrəsi arxasında yekunlaşmışdır.
Xatırladaq ki, İmam Sadiq (ə) adına Azərbaycan İslam Akademiyasının nəzdində «Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbi İçərişəhər «Cümə» məscidinin dini icması, DEVAMM - Dini Etiqad və Vicdan azadlıqlarının Müdafiə Mərkəzi və Azerbaijan Islam News (www.deyerler.org) tərəfindən təsis edilmişdir.

Xəbər xidməti

XEYLİ ZAMANDAN BƏRİDİR

Haqq dilimin əzbəridir, xeyli zamandan bəridir,
Xeyli zamandan bəridir, xeyli zamandan bəridir.

Əzbər olubdur dilimdə xoş, şirin sözüm Bakımız,
Dövlətin vuran ürəyi ay canım, gözüm Bakımız,
Kimsə bilirmi görəsən bəs nədən bizim Bakımız
İndi fəsad məzhəridir xeyli zamandan bəridir.

Müşkülə səbr eyləməyə taqətimiz çoxdu bizim,
Torpağımızla neftimiz, sərvətimiz çoxdu bizim,
Bizdə qalıb kimin gözü dəvətimiz çoxdu bizim,
Gəl, yenə kim müştəridir xeyli zamandan bəridir.

Arxayın etdin ki, məni sən, bunu dərd eyləməyim,
Torpağı zəbt eylədi düşmən, bunu dərd eyləməyim,
Siz bunu dərd eyləməyin, mən bunu dərd eyləməyim,
Bəs bu kimin dərd-səridir xeyli zamandan bəridir.

Keyfə istirahətə get, fikr eləmə zərrə qədər,
Lövbər ata bilməz axı siz tərəfə qüssə - kədər,
Bircə dəfə bax kasıba, ömr eləyir gör nə təhər,
Bir sümükdü, bir dəridir xeyli zamandan bəridir.

Ta unudandan Onu bu, bu unudubdur özünü,
Dil deyə bilmir sözünü, nəfsi deyir öz sözünü,
İştaha bəh-bəh eləyir, heç çəkə bilmir gözünü,
Hey yeyir, sökür, əridir xeyli zamandan bəridir.

Hey yedin, içdin demədin qonşu qalıb qəmdə mələr,
Vecinə də olmadı heç, baş verir ətrafda nələr.
Gizlin olanlar açılar, məhşərə birlikdə gələr,
Kim ki, kimin yavəridir xeyli zamandan bəridir.

Gər toxumun Sən səpəsən, bəhrəsi düzgün yetişər,
Elmi - kəramət bağının meyvəsi üstün yetişər.
Hiyləgərə hiylələri şahid olan gün yetişər...
Şahid əməl dəftəridir xeyli zamandan bəridir.

Şahin Qurbanov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Zəfər ordusu

Həzrəti Əli (ə) Malik Əştəri Misirə hakim təyin etdiyi fərmanında buyurur: "Ordu Allahın izni ilə xalqın qalası, valilərin zinəti, dinin qüdrət və izzət mənbəyi, əmin-amanlıq vasitəsidir. Xalq yalnız ordu mövcud olduqda öz ayağı üstə dayanar".
Əmirəlmömininin (ə) mübarək kəlamı ilə yazıya başlamğımın səbəbi Ordumuzun yaranmasının 90 illiyi bağlı keçirilən hərbi parad oldu. O gün Azadlıq meydanında keçirilən hərbi parad yəqin ki, çoxlarınızın diqqətindən yayınmadı. Elə mənim də. Mavi ekran qarşısında əyləşib ordumuzun qüdrətinə tamaşa edirdim. Əsgərlərimiz tribunanın qarşısından elə mehriban addımlayırdılar ki, hiss edirdin ki, bu keçən qoşun hissələrində daha "dedovşina", nə bilim "molodoy", "dembil" kimi söhbətlər yoxdur. Sizə zarafat gəlməsin, ordunun qüdrəti onun top-tüfəngi yox, vətənpərvər ruhunun olmasındadır.
Hərbi parad qüdrətli orduya malik olmağımız üçün keçirilsə də, bunu müxtəlif cür izah edənlər də oldu. Kimisi bu təntənənin vətənpərvər ruhun olması kimi dəyərləndirsə də, bəziləri bu təntənəni düşmənə xox kimi anlatmağa çalışdılar. Bu yerdə hərbi texnikanı təqdim edən diktorun titrək səsi isə sanki Xankəndindən səslənirdi. Təyyarələrimizin, tanklarımızın hətta motosikllərimizin düşmənə aman vermədiyini deyən diktorun ahəng səsi mənə Qarabağın azadlığı gününü xatırladırdı.
Mənim üçün maraqlı görüntülərdən biri isə qızıl şahinlərimizin Bakı səmasında Azərbaycan bayrağının şəklini təsvir etməsi oldu. Təyyarəçilərimizlə bağlı diqqətimi çəkən daha bir məqam isə pilotumuzun səmada hansı hərəkəti yerinə yetirəcəyini müdafiə nazirinin əli ilə işarə etməsi idi ki, pilotumuz da o an həmin traektoriyanı səmada cızmış oldu.
Torpaqlarının 20%-dən çoxu işğal olmuş məmləkətin qüdrətli orduya malik olması zamanın tələbidir. Hamımızı narahat edən isə biz hərbi paradımızı seyr edərkən düşmən Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərindən işğal olunmamış ərazilərimizi hədəfə götürməsi idi. Bu arada isə Bakıya «sülh göyərçinləri» qanad açmışdı. ATƏT-in təmsilçiləri yenə də öz "optimist" fikirlərini sırımaqdaydılar. Düzdür onlar hər dəfə Bakıya yeyib-içməyə gələrkən ortada mühüm işlər gördüklərin diqqətə çatdırırlar... Guya ki, ortada hansısa prinsip var və bunlar çalışır ki, bu prinsip reallaşsın.
Artıq Azərbaycan xalqı bu kimi cəfəngiyatlara inanmır.
Azərbaycandan Yerevana, Yerevandan isə Xankəndinə gedən "optimist" həmsədrlər Azərbaycan sərhədlərinə hörmətsiz yanaşmaqla bərabər, düşmən dəyirmanına su tökməklə məşğuldur. Gəlin inanaq ki, Qarabağın müdafiəsinə nəzarətini itirən müdafiə nazirinin şəhadət barmağı bir gün "optimist" həmsədirlərin başları üstündən Xankəndi səmalarına tuşlanacaq və o zaman qizil şahinlərimiz üç rəngli bayrağımızı Dağlıq Qarabag səmasında təsvir edəcəklər. Elə isə Zəfər Bayramı üçün dua edək!

Təbiət Hüseynov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

İnam açlığı

Bismilləhir-Rahmənir-Rahim!

Salam əziz dostlar. Bu günlərdə futbol üzrə Avropa çempionatında nələrin baş verdiyinin hamımız şahidi olduq. Məqsədim bununla əlaqədar vətənimizdə baş verənlərdir. Nə müşahidə etdik biz? Biz gənclərin bir yerə toplanıb gecə səhərə kimi küçələrdə hayqırışlarının şahidi olduq. İctimai asayişi pozmaqlarına görə cəzalanmaqdan qorxmadan və bunu gözləmədən hisslərini izhar edirdi gənclər. Bir-birlərini tanımayan, hətta bir-birilərini öncədən heç görməyənlər belə yad kimi baxmırdılar bir-birilərinə. Düşünmürdülər: “Allah bilir nə yuvanın quşudur” bir-biri haqda. Fərqi yox idi, hansı bölgədəndir, rayondandır, şəhərlidir və ya kəndli, qaçqındır ya yerlidir ordakılar. Yox idi orda aranlı, dağlı, bağlı. Orda ancaq bu torpaqların yetişdirdiyi vətən övladı, müsəlman, azərbaycanlı var idi. Eyni tərəfdə, eyni cəbhədə görürdü hamı bir-birini, polisi də, vətəndaşı da. Tam başqa ab-hava var idi orada, eyni hisslər, duyğular. Getmişdi aradan xof, qorxaqlıq. Gəlmişdi birlik, qardaşlıq. İmperiyaları silkələyən qəhraman xalqın ətri gəldi bir anlıq.
Aclıq biruzə verdi özünü bu günlərdə ölkəmizdə. Mənəvi aclıq idi bu aclıq. Ruh yüksəkliyinə aclıq idi bu aclıq. Susamışıq inama, səmimiyyətə, birliyə. Həqiqi inkişaf fonuna, bərpa edilib inkişaf edən iqtisadiyyata, dirçələn sənayeyə, öncədən olan zavodların, fabriklərin yeni texnoloqiya ilə bərpa edilib işləməsinə, ətrafında şəhərlər salınan yeni istehsalat müəssisələrinin salınmasına, idxalın minimuma endirilib, tərkibində təbii sərvətlərin, xam-malın miqdarı cüzi olan ixracın maksimuma yüksəlməsinə, korrupsiyanın, rüşvətxorluğun sərt cəzalandırılmasına, məmurların xalqa xidmət missiyalarını yerinə yetirməsinə, orduda rabitənin təminini həyata keçirmək üçün xususi olaraq ayrılmış güclü mobil operatorunun mövcudluğuna və bu kimi işlərə acımışda millət. Və bunların fonunda yüksəlmiş inama aclıq duyuldu bu günlərdə.
Nədən belə cılızlaşmışıq biz? Bu yaltaqlıq, bu qorxaqlıq, bu ikiüzlülük, bu süstlük hardan yoluxduruldu bizlərə? Bəlkə alınan maaşla aylıq xərclərin fərqliliyi bizi belə eyləyib? Bəlkə şəxsiyyətin ikiləşməsidir səbəb buna? Nədir bunun əlacı? Qarabağ! Bəli, ancaq cəng meydanında çalınan qələbələr, şəhidlərin pak qanları dirildər bizləri. Çıxacaq ortaya həqiqi əsgərlər. Yaranar inam. Bərpa olar bu ab-hava. Ayılacaq xalqımız. Əzəcək millətimiz yağı düşmənlərin başını. Ölülümdən qorxmayan bir xalqı nə ilə qorxutmaq olar?! Kölə olmaz birdə bu xalq düşmənə! Azadlığı, hürrlüyü yenə dadarıq, İNŞAALLAH!

Muhəmməd Əmircanov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Azərbaycan Demokratik Cümhuriyyətinin İslam ordusu

26 iyun Azərbaycan Respublikası Silahli Qüvvələri günüdür və dövlət səviyyəsində bayram kimi qeyd edilir. İtirilmiş torpaqların hələ də geri qaytarıla bilməməsi ağır olsa da, tarixə nəzər salsaq görərir ki, doğrudan da xalqımızı bu tarixlə bağlı təbrik etməyə dəyər, çünki bu xalqın şərəfli, ləyaqətli, dəyərli oğulları bu yolda hər bir şeylərindən keçiblər və buna nail olub, bizlərin azad yaşamağımız üçün zəmin yaratmışlar.
Bu tarixi yola qısa bir nəzər salaq. Zaqafqaziya Seyminin sonuncu iclasından 2 gün sonra yəni 1918-ci il mayın 28-də Azərbaycan Respublikasının dövlət müstəqilliyi elan olundu, Milli Şura tərəfindən "İstiqlal Bəyannaməsi" qəbul edildi. Beləliklə də bütün Şərq, türk və İslam dünyasında ilk dəfə olaraq Azərbaycanda demokratik respublika quruluşu yaradıldı. Bu dövrdə Milli Şuranın sədri M.Ə.Rəsulzadə, ilk hökumət başçısı Fətəli Xan Xoyski, və digər görkəmli şəxsiyyətlər Həsənbəy Ağayev, Mirhidayət Seyidov, Nəsib bəy Yusifbəyli, Əlimərdan bəy Topçubaşov, Əli bəy Hüseynzadə, Məmməd Həsən Hacınski və başqalarının səyi nəticəsində müstəqillik əldə edilmişdir.
Müstəqilliyimizi ilk tanıyan Türkiyə oldu və iyunun 4-də sülh və dostluq müqaviləsinin imzalanması ilə Nuru paşanın başçılığı altında Azərbaycana gələn türk ordusu buradakı könüllülərin iştirakı ilə "İslam Ordusu" adı altında nizami qoşun hissələri yaratdı və düşmənlərlə mübarizəyə başladılar.
Milli hökumətin qarşısında duran ən vacib tədbirlərdən biri ordu quruculuğu idi. Milli ordunun yaradılması müxtəlif çətinliklərlə müşayiət olunurdu. Çarizm dövründə müsəlmanları orduya çağırmır, əvəzində "can vergisi" alırdılar. Bu isə hərb işinin yadırğanmasına səbəb olmuşdu. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti yarandığı ilk dövrdə onun hərbi qüvvələri 600 nəfərlik könüllü dəstədən ibarət idi.
Hökumət 1918-ci il iyun ayının 19-da respublika ərazisində hərbi vəziyyət elan etdi. İyunun 26-da Müsəlman korpusu, müsəlmanlardan ibarət "Əlahiddə Azərbaycan korpusuna" çevrildi. Artıq Türk ordusu da geri çağırılmış, yalnız könüllü türk zabitləri milli hərbi kadr yetişdirmək üçün qayıtmışdılar.
1918-ci il dekabr ayının 25-də general Səməd bəy Mehmandarov hərbi nazir, general-leytenant Əliağa Şıxlinski hərbi nazirin müavini, general Süleyman bəy Sulkeviç baş qərərgah rəisi təyin edildilər. Hökumət 1919-cu ildə 25 minlik ordu yaratmaq vəzifəsini irəli sürdü. Dövlət büdcəsinin 24 faizi bu məqsəd üçün sərf edildi. Oktyabr ayının 27-də üç hərbi məktəb yaratmaq məqsədi ilə hərbi nazirliyin sərəncamına 50 min manat vəsait ayrıldı.
1919-cu ilin yayında Azərbaycan Xəzər Donanması yaradıldı.
Həmin illərdə qırmızı ordu və erməni daşnaq orduları bir neçə dəfə məğlubiyyətə uğradıldı. Həmçinin Əsgəran döyüşündə və Qazaxdakı hərbi əməliyyatlarda daşnaq dəstələri tamamilə darmadağın edildilər.
Milli Ordunun və hərbi donanmasının formalaşması prosesi 1920-ci ilin əvvəlləri üçün əsasən başa çatdı. 40 min nəfərlik nizami ordu yaradıldı. Onun 30 mini piyada, 10 mini süvari idi.
Azərbaycan ordusunun qarşısında duran ən ağır problemlərdən biri atıcı (odlu) silahların çatışmamazlığı idi. Orduda istifadə olunan silahların çoxu 1917-18-ci ilin əvvəllərində Rusiya hərbi anbarlarına hücum və rus alaylarının tərkisilah edilməsi vasitəsi ilə ələ keçirilmiş, eləcə də osmanlı və ingilis ordusununun gedən zaman təhvil verdikləri silahlar idi. Gürcüstanla bağlanmış müqavilə əsasında oradan silah aldıqdan sonra ordu atıcı silahlarla 65 % təmin edilmişdi. General Denikin tərkisilah edildikdən sonra bütün hərbi hissələrdəki ştatlar silahla təmin edilmiş, anbarlarda silah ehtiyatı yaranmışdı.
Azərbaycan ordusunda istifadə olunmuş silahlar :
Tüfənglər: «Mauzer» - Türkiyə; «Lebel» - Fransa; «Arisaka 38» - Yaponiya; «Manlixer» - Avstrya-Macarıstan; «Mosin» - Rusiya; «Berdan-2» piyada tüfəngi - Rusiya.
Pulemyotlar: Göyyçay döyüşündə Azərbaycan dəstələri tərəfindən 21 pulemyotdan istifadə edilmişdir. 1920-ci il ştat cədvəlinə görə hər piyada taborunda bir pulemyot bölüyü, hər bölüyün 48 döyüşçüsü, 8 pulemyotu olurdu. Süvari hissələrdə nisbətən yüngül olan "Lyuis" və "Kolt", piyada hissələri isə "Maksim" pulemyotları ilə silahlanmışdı.
Soyuq silahlar: 1913-cü il nümunəsi draqun qlıncı; 1913-cü il nümunəsi süvari qılıncı; 1913-cü il Qafqaz növlü zabit şaşqası.
Artilleriya baxımından isə müxtəlif növ toplardan ibarət divizionlar, bir neçə zirehli maşın, bir zirehli qatar var idi. Bundan əlavə, bir dirjabl və aeroplan varidi.
23 ay yaşamasına baxmayaraq, ADR belə qısa bir müddətdə öz ordusunu yaratdı, silahlandı və demokratik quruluşu ilə Qərbin ən demokratik sayılan ölkələrinin təəccübünə səbəb oldu. Lakin beynəlxalq satqınlıq nəticəsində azadlığı boğuldu və qəsb olundu. Amma qəsb olunsa da, həqiqi azadlığın, doğru əqidənin nə oldunu dərk etdirən geniş bir iz buraxdı qəlblərimizdə…

Tural Ağamirzəzadə
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Həyat idealımız Xanım Fatimənin (s.ə.) həyatımızda rolu

Bütün mömin və möminələr sənin mövludunu qeyd edir, sənin üçün, sənin şərəfinə bayram edir, sevinir. Ancaq bilmirəm sevinməyə, bayram etməyə nə dərəcədə haqqımız var. Biz sənin irs qoyub getdiyin iffətə, ismətə, izzətə, qeyrətə nə dərəcədə sahib çıxa bildik? Biz bu gün həyatımızda, seçimimizdə, davranışımızda hər vaxt sənə layiq olduqmu? Hər vaxt hər işimizdə, atdığımız addımda səni nümunə götürüb sənin bu vəziyyətdə nə edəcəyini fikirləşdikmi?!
Biz səni yaşatmağı, sənin kimi yaşamağı unutduq. Əlbəttə sənin doğum günün bəşəriyyət üçün şərəfdir, çünki sən bizə əsl qadınlıq nümunəsi bəxş etdin və necə olmalı olduğumuzu bəyan etdin. Biz isə bir çox hallarda örpəyimizə belə sahib çıxa bilmədik. Bu gün bütün müsəlmanlar səni tanıyır, ancaq bütün müsəlman qadınları hicablarına yiyələniblərmi?! Bəs hicablı möminələrin hamısı daşıdıqları məsuliyyətin fərqindədirlərmi?! Səni insanlığın ən üstünü olaraq tanıdığımız halda, həyatımızın ən ucqar küncündə yaşadırıq. Çünki bu gün müsəlman qadınına dünyanın bər-bəzəyindən ayrılıb sənin kimi olmaq çətindir. Naməhrəm bilmədən, halal-haram demədən hərəkətlərinə müasirlik donu geyindirməyə çalışan müsəlman qadınlarımıza səni örnək götürmək çətindir.
Görünür biz hələ sənin kim olduğunu dərk etməmişik və ya özümüzün kimliyini unutmuşuq. Ey Rəsulullahın (s) gözünün nuru əziz Fatimə (s.ə)! Bilirəm sənin ürəyin parçalanır bizim halımızı gördükcə. Bəlkə də bizim sənin mövludunu bayram etməyə özümüzdə hünər tapmağımız təəccüblü bir haldır. Bağışla! Bağışla ki, səni ömrümüzdə yalnız doğum günlərində xatırlayıb, sənin bizdən razı olub-olmadığını bilməyərək gülüb-şənlənməyə cürət tapırıq. Əslində vicdan gözü ilə özümüzə nəzər salsaq, nə dərəcədə hicabla yiyələndiyimizi, qərarlarımızı, fikirlərimizi ilk öncə sənin idrak süzgəcindən nə dərəcədə keçirtdiyimizi, danışarkən, gülərkən nə dərəcədə sənin ismətini, iffətini düşündüyümüzü, hər zaman rahatlığa meyl edən, cihaddan, müharibədən qorxan bu qadın ürəyimizə sənin qeyrətini nə dərəcədə izah etdiyimizi görərikmi?! Əgər durumumuzdan utanıb, səndən üzr istəsək belə nə xoş halımıza. Çünki sənə dönməyə, qaranlığa yuvarlanan bu qəlbimizi işıqlandırmağa heç olmasa şansımız olar. Amma yəqin, çoxumuz hələ də səndən nə qədər uzaq olduğumuzun, əslində səni yalnız dildə sevdiyimizin fərqində deyilik və bu sözlərin bizə aid olmadığı düşüncəsi ilə qəflətimizdə inad edirik.
Allahım, bütün müsəlman kişi və qadınına Xanım Fatimə (ə.s) qeyrətini, namusunu nəsib et! Çünki mən əminəm ki, əgər biz izzətimizə sahib çıxsaq, bu gün də Kərbəla yaşamarıq və hər gün, hər saat namərd düşmən gülləsindən şəhid olan müsəlmanlarımızın haqq uğrunda ölümlə mübarizəsinə yalnız seyirçi qismində tamaşa etmərik. Allah Təala Quranda dəfələrlə müsəlmanlara kafirlərlə mücadilədə vəhdətdə olmağı əmr edir. Biz müsəlmanlar heç Qurana - Allahın kəlamına da qulaq asmırıq, lazımınca itaət etmirik. Quran o ayələrdə sanki bizlərdən bəhs edir və bizim aqibətimizi təsvir edir, biz isə əslində Qurandan və özümüzdən uzaq düşmüşük.
Allahım, bütün müsəlman qadınlarına əsl qadın olmağı, həyatlarının hər sahəsində çox qısa, lakin qısa olduğu qədər də uzun-uzadı təfsilata, izahata ehtiyac duyan ömrü ilə əsl gözəlliyin portretini çəkən gözəllik mücəssiməsi Xanım Zəhranı (s.ə.) özlərinə örnək götürmələrini nəsib et!
Allahım, bizi onun qədrini layiqincə bilmədiyimizə, onu lazımınca sevmədiyimizə görə bağışla!
İlahi, inşəallah bizi onun üçün yaşayanlardan, ürəyi onun eşqi ilə döyünənlərdən, özümüzü və hər şeyimizi onun üçün və onun özünü fəda etdiyi o ülvi dəyərlər üçün həsr etməyi nəsib et! Bizi bu özümüzdən xəbərsizlikdən, qafillikdən, zülmətdən aləmlərin nurundan bir nur olan Həzrət Fatimənin (s.ə.) iman çeşməsindən yararlanmağı, onun nuru ilə həyatımızı, yolumuzu aydınlatmağı, işıqlandırmağı nəsib et! Amin.

Pərvin Nəsirova
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Qadınlar bayramı və Qadınlıq zirvəsi

Qadın. Ülviliyin və zərifliyin zirvəsi. Bəşərin ilham qaynağı. Bir əmanət nişanəsi. Bir hərəkətverici qüvvə. Ana obrazının özü. Yarıları tamamlayanlar...
Daima qadına cəmiyyətin aşağı təbəqəsi kimi baxılmışdır. Əslində bu baxanlar cəm olaraq kişilərdən ibarət idilər. Özlərinin fiziki üstünlüklərindən istifadə ederək əzmişlər, üstələmişlər öldürmüşlər. Qadın bir əşya. Qadın bir nəsil artırn maşını. Qadın başqa heç nə.
Özlərini postmodernçi sayanlar da hələ qadının nə olduğunu anlamamışlar. Əslində qadın anlayışı altında insanlıq anlayışından da qat-qat aşağıları başa düşmüşlər. Qondarma qadın fenomeni meydana gətirmiş və onun nümunə olduğunu fərz etmişlər.
“Mütəfəkkirlər” nəzəriyyələr yazmışlar. Ancaq bunların heç biri qadının anlayışının əsl özünü aça bilməmişdi. Bütün bu nəzəriyyələrdə unudulan və yaddan çıxa bir şey var idi- “bütövün iki hissədən ibarətliliyi” .
Əslində onlar unutmuşlar özlərinin bir yarı olduqlarını və tamlanmaları üçün digər yarıya- Qadına ehtiyacı olduqlarını. Unutmuşlar sevgili yar anlayışını. “Yarım mənim” ifadəsini ancaq sözdə olduğunu təsəvvür etmişlər. Unutmuşlar “yarım mənim “ deyəndə, əslində özlərinin məhz o “yarıya” ehtiyacları olduqlarını birbaşa etiraf etdiklərini. Qadına digər yarı kimi baxmamağın nəticəsidə kişi obrazın ikidə birliyində qalmış və bu qeyri-bütövlük riyaziliklə kifayətlənməmiş, onun yaşayışını natamamlamışdi.
Özü ilə hidayətlik nurunu gətirən İslam… Qırdı bütün ətalətlətri... Dəyişdirdi qadına baxış bucağını. Qadının əslində nə olduğunu öyrətdi bəşəriyyətə. Ancaq bu öyrətim nəzəriyyədən ibarət olmadı. Bir çox nümunələrdə göstərdi. Zirvə göstərdi. Sonsuzluq göstərdı. Hədəf göstərdı. Zəhra (s.ə) göstərdi. Zeynəb (s.ə) göstərdi.
Nə üçün? Özündən sonrakıların hədəfə doğru irəliləməsi üçün. Nə üçün? Qadın deyiləndə nə başa düşülməsi lazım gəldiyini bildirmək üçün. Nə üçün? Qondarma psevdo-qadın fenomenini yaranmaması üçün. “Mütəfəkkirlərə” dərs vermək üçün və daha nə qədər “nə üçün?”- lərin cavabın vermək üçün.
Həmişə olduğu kimi, yenə də bəşəriyyət azdı yolunu. Unutdu “qadınlığın” özünü. Bəlkə də qorxdu dərk etməyə. Bəlkə də qorxdu özünün yarı olduğunu qəbul etməyi. Bəlkə də qorxdu ehtiyaclı olmağından.
Ona görə də ortaya daha zəif, daha gücsüz qadın obrazı çıxardı. Bununla kifayətlənməyib bu obrazı daha ali bir nümunə kimi təqdim etdi. Qadın susuzluğu çəkən bəşəriyyət də bunu qəbul etdi. Ardınca qondarma qadın bayramlarını, qondarma qadın nağıllarını və sairələri qəbul etməyə məcbur edildi bəşəriyyət.
Qadın deyəndə ancaq fiziki qadın başa düşüldü. Bu cür dar düşüncəli bəşəriyyət İslamın təqdim etdiyi vücudi qadını anlaya bilməzdı. Elə anlamadı da. Əgər anlasaydı, bu gün «gözəllik müsabiqələri» adlandırılan diri hərraclar keçirilməzdi. Əgər anlasaydı reklamların baxımlılığını artırmaq üçün qadınlardan istifadə etməzdilər. Əgər anlasaydı, qadın bayramının ünvanı və fəlsəfəsındə səhv etməzdilər.
Qadın bayramı - yəni nə? Hər qadının bayramıdırmı? Bu suala sadəlövh yeni dünya adamları bəlkə də “hə” deməklə bir növ məsuliyyətdən qacırlar. Təəccüblü də deyil. Daha geniş fikirləşə bilməməyin nəticəsidir. Ətalətlər, ətalətlər.....
Qadınlar bayramı - QADINLARın bayramıdı. Fiziki qadın doğulmuşların yox. Bu gün o qadınların bayramıdir ki, özlərində vicudi qadınlıq yükünü daşıyırlar. Məhz bu vücudi qadınlıq onları fiziki qadınlıqdan daha yuxarıya qaldırır. Başqa sözlə desək “yar”lıq obrazından daha yuxarı - bütövləşdirici, tamamlayıcılıq zirvəsinə yüksəldir. Bu cür vücudi qadın bəşəriyyətin norma kimi göstərdiyindən çox-çox uzaqdır Əgər bəşər övladı “Əgər bəşəriyyət qadınsız olsaydı” deyə bilirsə… Axı vücüdi mənada götürdükdə “Əgər bəşəriyyət qadınsız olsaydı“ ifadəsi yoxdu. Çünki əgər bəşəriyyət qadınsız olsaydı, bəşəriyyət anlayışı olmazdı.
Bəli, bu gün məhz vücudi qadınların bayramıdi. Çünki bu gün vücudi qadınların zirvəsi Xanım Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) mövlud günüdü. Ad günün mübarək ey Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə)! Ad günün mübarək, ey üzünü görmədiyim anam! Qadınlar bayramın mübarək olsun Sənin və bütün vücudi QADINlıq şərəfini daşıyanların.
Xəqani Səfərov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Futbol ehtirasları və futbol ətrafında haram ehtiraslar

Futbol üzrə Avropa Cempionatında oyunlar artıq bitdi. Nəfəsləri kəsən oyunlar, qalib gəlib sevinənlər və məğlub olub məyus olanlar... Məqsədim oyunlar haqda geniş məlumat vermək deyil. Maraq dairəsinin müxtəlifliyindən bu hamı üçün elə də maraqlı olmaya bilər. Toxunacağım mətləb isə futbola bağlı olmasından əlavə, ictimai fəsad nöqteyi-nəzərindən, çox mühüm olub hər birimizi narahat etməyə bilməz. Çoxdandır məni narahat edən məsələ - azarkeşlərin, futbolla az-çox maraqlananların və hətta ümumiyyətlə bu oyuna laqeyd olanların da yoluxduqları bir mərəz haqqındadır. Söhbət oyunöncəsi hər hansı komanda və ya komandaların göstərdiyi nəticələrə qoyulan pul məbləğlərindən gedir. Yəni proqnoz verməklə və hesab variantları yazmaqla gercəkləşən qumar növündən.
Adi vaxtda bəzi Avropa ölkələrinin cempionatları, klub səviyyəli avrokubokları səviyyəsində əhatə olunan bu qumar növü daha çox irimiqyaslı turnirlər keçirilərkən xüsusı olaraq kütləvi xarakter alır. Cempionatın startı ilə qumar cempionatının da startı verilir. Hər kəs azarkeşlik etdiyi, simpatiyası olduğu komandalara stastik göstəricilərinə, intuisiyasına və s. əsaslanıb, öz proqnozunu yazır, pul qoyub, pul götürür, udub-uduzur. Bir sözlə qumar adlı epidemiyaya yoluxub özünü həlakətə və uçuruma aparır.
Bütün şəhərdə genişmiqyaslı xarakter alan bu qumar növü çoxlarına süni sevinc bəxş etdirib, haram pullar qazandırır. İlk əvvəl müəyyən məbləğdə qazananlar, şirniklənib daha böyük məbləğlərdə pul qoyuluşları edirlər ki, bu da sonda faciələrə gətirib çıxarır. Lənətlik şeytanin bələdçi olub, neçə-neçə ailələri dağıdan, var-yoxdan çıxaran, pis yollara salan bu fəsad növünün acı həqiqətləri günümüzün realliqlarındandır.
Çoxlarını da dindirsən, məlumatsızlıqdan və ya bilərəkdən heç nə olmayibmış kimi əməllərinə bəraət qazandırar, bəxtlərini yoxladıqlarini, vaxt keçirdiklərini bəhanə etməyə çalışarlar. Bəzən etiqadlıların da onların arasında rast gəlınməsı təəssüf doğurmaya bilməz. Əlbəttə ki, bilməməzlikdən insan səhv edə, xətaya yol verə bilər və hər birimizin həyatında bu cür nümunmələr kifayət qədərdir. Lakin müsəlman bir insanın sözsüz ki, haram və halallları, məkruh və müstəhəbbləri bilməsı çox mühümdür.
Dünyada, xüsusilə də Qərbdə tamamilə leqal olan bu qumar növünə xüsusi bukmeker kontorları adlanan qurumlar nəzarət edirlər və hər oyunöncəsi edilən pul qoyuluşları və mükafat fondunun məbləğini elan edirlər. Ölkəmizdə isə bu prosses müxtəlıf cevrələrdə, müxtəlıf məbləğlərdə, həmçinin bu prossesə hesablanmış xüsusi mətbu orqanlarda geniş vüsət almış və təbliğ də olunmaqdadır. Manşetlərinə cəzbedici şəkildə böyük pul məbləğini yerləşdirən, müxtəlıf şüarlarla -məsələn"yalnız hobbi üçün oyna" kimi yazılarla və digər vasitələrlə insanları haram pul qazancına dəvət edənlər əslində hobbi adı altinda insanlara iyrənc vərdişlər təlqin edirlər. Bir o qalıb ki, bərbəzəkli şou düzəldib, bu qumar növünü digər qumar növləri kimi geniş tamaşaçı auditoriyasına çıxarsınlar, kütləviliyi artırsınlar.
Belə görünür ki, futbol idmanın şahı olması ilə yanaşı, insan mənəviyyatını qula cevirən vasitəyə də çevirilib. İnsanlardan bəziləri futbola bir idman növü kimi deyil, qoyduqları pullarla bağlı sonuclanan nəticələrə görə baxırlar. Bir idman mübarizəsi külli miqdarda dövr edən pul ehtiraslarına, ardı-arası kəsilməyən nəfsani istək təbliğatçısına çevrilib. Və bununla da Qərbin hər tör-töküntüsünə gül-çiçək təki ətirli bilib qucaq açan bizləri bir çox anti-dəyərləri dəyər hesab edib, tələmtələsik qəbul etməyə vadar edib.
Zatən qazananlar, verdikləri proqnozlarda nəticəni düzgün tapanlar - əslində iinsanlığını, mənliyinı, şərafətli məqamını uduzanlar, tapmalı olduğu kamilliyini itirənlərdir. Yaşadığı dünya həyatına mənəviyyat, alilik, bəndəlik, ruhi yüksəliş qazanmağa gələn insan övladı, təəssüf ki, ali dəyərlərini xərcləməklə, dəyərsizlikləri isə qazanmaqla məşğuldur. Nə qədər ki, nəyin qazanc, nəyin ziyan olmasını yaratdiqlarindan daha gözəl bilən UCA RƏBBİMİZİN əmr və nəhylərinə etina olunmur insanlıq adina hələ çox faciələr, fəlakətlər gözləniləndir. İnsanlıq adına bütün fəsadlardan amanda olmaq ümidi ilə. AMİN!
Əli Ağayarov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Xəbərlər

Dünyada işgəncəyə ziddiyyətli münasibət
«Pisləri olar» təfəkkürü

BMT-də "26 iyun-İşgəncədən Zərər Çəkmişlərə Dəstək Günündən" əvvəl təşkil edilən mətbuat konfransında WPO (İşgəncədən Zərər Çəkmişlər) tərəfindən aparılmış araşdırmanın nəticələri açıqlandı. Maryland Universiteti Beynəlxalq Siyasət Davranışları Proqramına (PIPA) bağlı WPO-nin direktoru Steven Kull, anketin dünyanın 19 ölkəsində doldurulduğunu və anket üçün 19 min insandan sual soruşulduğunu söylədi.
Kull, sorğunun aparıldığı 19 ölkənin 14-də sorğuya qatılan kəslərin əksəriyyətinin "işgəncənin heç bir vəziyyətdə qətiliklə tətbiq olunmaması lazım olduğunu" ifadə etdiyini, ancaq aralarında Türkiyənin də olduğu 4 ölkədə nəticənin daha fərqli olduğunu söylədi.
Kull, "günahsız insanların həyatlarının risk altında olduğu fövqəladə vəziyyətlərdə" Hindistan, Nigeriya, Türkiyə və Tailandda sorğuya qatılanların terroristlərə müəyyən bir nisbətdə işgəncə tətbiq oluna biləcəyi istiqamətində cavablar verdiyini söylədi. Anketə görə Hindistanda bu nisbət 59%, Nigeriyada 54%, Türkiyədə 51% və Tailandda isə 44%-dir.
İşgəncə istəməyənlərin nisbəti düşdü
Türkiyədə heç bir şərt altında işgəncə edilməməsi lazım olanların sayının nisbətinin isə 36% olduğu, bunun 2006-cı ildə edilən tədqiqatlarda 62% olduğu ifadə olundu.
Türkiyədə "ümumiyyətlə işgəncə tətbiq oluna biləcəyini düşünənlərin" nisbətinin isə 18 % olduğu, bunun Çin ilə birlikdə ən yüksək nisbət olduğu da ifadə olundu. Kull, sorğunun Türkiyədə Arı vəqfi-İnfakto araşdırma şirkəti tərəfindən edildiyini və sorğuda təmsilçi olaraq seçilən 1000 adama sual soruşulduğunu söylədi.




Masonların yenidənqurma iddiaları

Əvvəl bu yığıncağın ümumi xətlərinə nəzər salaq. Mason Konqresinə Fransa, İtaliya, Türkiyə kimi ölkələrin yanında Cənubi Amerika və Afrika ölkələrinin mason təşkilatından da nümayəndələr qatıldı. Ərəb camiələri isə Beyrutdan və Fəsdən gələn iki heyət ilə təmsil edildi.
Yığıncağın bəzi hissələri jurnalistlərə açıq elan edildi. Amma açıq hissələri "suya tirit" saya bilərsiniz. Ətraf mühit problemləri, köç, yoxsulluqla mübarizə növündən. Bunlar əhəmiyyətsiz mənasını verməsin. Əsl mövzunun yanında daha əhəmiyyətli görünürlər.
Yenə bu iclaslarda din-dövlət əlaqələri və təhsil, təhsil fəaliyyətlərinin mütləq dünyəvilik prinsipinə görə icra edilməsinin əhəmiyyəti barəsində görüşlər qarşıya qoyuldu. İrqçilik və dini ayrı-seçkiliklə mübarizənin tək yolunun dünyəvi təhsil olduğu vurğulandı.
Lakin "Avropa Üzərindən Dünyanı Yenidən Tikmək" adıyla təşkil edilən bu konqresdə jurnalistlər bağlı iclaslara buraxılmadı. Hətta bunlara yalnız müəyyən dərəcədən masonların girməsinə icazə verildi.
Son olaraq, konqresin bağlanış iclasında Avropa Birliyi Komissiyası Başçısı Jose Manual Barosso, "Avropa dəyərlərinə xidmətdən" ötəri iştirakçılara təşəkkür etdi.
Avropanı masonlar yığışdırarmı?
Bu geniş iştiraklı və maraqlı mason konqresinin ana oxu aydındır ki, Avropa Birliyi üzərinə qurulmuşdur. Detallarına girmədiyimiz nöqtələrdə də Avropa üzərindən nələr edilməsi lazım olduğu kiçik qeydlər halında əks olunub. Zatən Barossonun iştirakı və "Avropa dəyərlərinə xidmət" ifadəsi vəziyyəti kifayət qədər açıqlayır. Qaldı ki, masonluğun qanunlarının universal olduğu xatırlanıldığında, daha regional bir yanaşma üzərindən dünyanın quruluşlandırılması fikri xeyli təzad ehtiva edir. Bu an Avropa dəyərləri və AB üzərindən qlobal bir oxuma doğrusu xeyli çətin. Yəni AB-ni mərkəz götürərək, dünyanı şəkilləndirmə fikirinin çox əllə tutular tərəfi yoxdur. Çünki gerçək budur ki, AB-nin problemləri o qədər çox və dərindir ki, dünyanı qurmaq deyil, özünü saxlayacağı belə xeyli şübhəlidir.
Bunun detallarını verəcəyik əlbəttə, amma işdə bu səbəblə bu mason konqresini "qlobal" deyil, Avropanı yığışdırmaq olaraq qiymətləndirmək daha doğru dayanır. Yəni yığıncağın adının mənası yox, yığıncağın yeri, məzmunu, iştirakçıların ağırlıqlı seqmentinin gəldiyi yer və ana mövzu buna işarə edir.
Avropanın ilk problemi öz içində "qlobal tarazlıqlar" xüsusundə ciddi fikir ayrılıqlarının olmaları. Mərkəzi Avropa saya biləcəyimiz Fransa və Almaniya bunun ən yaxşı nümunələri. İki ölkə, iki ayrı teldən çalır. İtaliya və Skandinav ölkələrini də ayrı kasalara qoymaq mümkündur. İngiltərə isə öz başına ayrı bir fenomen. London işin başından bu yana ABŞ-ın AB içindəki davamı sayıldığından bu mövzudakı çatlaq ayrı bir fəsil ehtiva edir.
Amma bu təməl problemlər işin yalnız başı. Referendumlar məsələsi də əhəmiyyətli. Son olaraq İrlandiya etdiyi referendumla AB "dəyərlərini" xeyli üzdü. Arxasının gəlməyəcəyinin zəmanəti də yoxdur. Bir başqa problem genişləmə müddətidir. AB ölkələrinin bir çoxu genişləməyi artıq qaldıra bilmədiklərini zatən söyləyirdilər. Köhnə Varşava Paktının üzvlərinin sürətli iştirakları bu yaranı bir az daha qaşıdı.
Gözləyənlər də böyük problemdir. Türkiyə, AB nə cür yumşaq-ağız istifadə etsə də, Avropa dəyərlərini ikiyə bölmüş vəziyyətdə. Açıqca qarşı çıxanı da var, fərqli düstur tapanı da, mütləq qatılsın deyəni də.
Bunların çoxu siyasi məsələlər, lakin AB-nin demoqrafik, iqtisadi, enerji problemləri də yığınladır. Hamısını tək-tək yazmaq mason konqresi üçün lazımlı deyil. Amma bu qətidir, masonluğun ana arteriyalarını saxlayan Avropa ölkələri və dəyərləri, hazır masonlar əl atmışkən təmir istəyir. Masonlar buna görə əvvəl "evlərini" təmir etməyə çalışır. Yəni Avropa "dəyərlərini". Konqres bu mənanı verir.


Buşun adı kanalizasiyaya verilir

ABŞ başçısının adı tullantı toplama mərkəzinə (kanaizasyaya) veriləcək. ABŞ başçısının adı tullantı toplama mərkəzinə verilməsi üçün San Franciscoda 8,500 imza toplandı. İmzaçılar "Ancaq pisliyi təmizlənər" dedi.
Əvvəlki ABŞ prezidentlərinin adları şəhərlərdə, qəsəbələrdə, şoselərdə və parklarda yaşayarkən, 43-cü president Corc Buşun adının nəhəng bir tullantı toplama mərkəzində verilməsi təklif edildi. Bu təklifi gətirən Prezident Xatirələri Komissiyası Başçısı Brian McConell «New York Times»də nəşr olunan şərhində "Bütün siyasətçilər, narsist və egomanyak olma meylindədir. Bu səbəblə onların öz tarixlərini təyin etmələrinə icazə vermək yerinə həcvçilərin onların tarixlərini təyin etməsi daha uyğun olar" dedi.
Qrup bu təklif üçün bu an tam 8,500 imza yığdı. Noyabrda şəhər sakinlərinin layihəni təqdim edilə bilməsi üçün 1,500 imza kafidir. Başçı McConnell, " «Bəli», ya da «Xeyr» məsələsi olacaq. Heç bir maliyyə xərci də yoxdur, yalnız tullantı mərkəzinin tabeli xaricində". Təklifə qarşı çıxanlar yalnız Buşun adını heç bir yerdə görmək istəməyənlərin meydana gətirməsi də bir xeyli maraqlı doğurur. Əgər təklif qəbul edilsə, yeni prezidentin oval ofisə keçdiyi tarix olan 20 yanvar 2009-da tullantı mərkəzinə Buşun adı veriləcək.
Timetürk-ün xəbərinə görə, təklifi dəstəkləyənlər bu addımı, Buşun işləri üçün "uyğun bir abidə" olaraq xarakterizə edir. San Franciscoda gəzən ərizədə "Xarici əlaqələrdən maliyyə və ətraf mövzularına qədər Amerikan tarixindəki heç bir başçı bu qədər çox şeyi bacara bilmədi" ifadəsi açığca keçməkdədir. Abidənin girişinə təklif edilən şüarlar da bir xeyli maraqlıdır: "Buşun səbəb olduğu pisliyi təmizləyin", "Buradakı (lağım mərkəzi) pisliyin ən böyük məsulunu xatırlayırıq". Dəstəkçilər eyni zamanda yanvar ayında, minlərlə San Francisco tualetində sifonu çəkərək, lağım mərkəzinə hədiyyə göndərmə hərəkətini planlayır. İmzaçılardan Stacey Reineccius, "zehni boşaltmam üçün fiziki bir hərəkət etmək yaxşı bir yoldur" - deyir.
ABŞ prezidenti Buş Amerikanın tarixindəki ən aşağı nisbət olan 21%-lə ən sevilməyən lider olaraq tarixə keçdi. San Franciscolular, Buşun İraq, Əfqanıstan və dünyanın digər yerlərindəki etdiklərinin unudulmaması lazım olduğunu söyləyir. Ümid edirik dünya da unutmaz…

Mehdi Fərəc
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi



Gələcəyi birlikdə axtarmaq
"Abant"ın gündəmi Kürd məsələsi...

Budur böyük yığıncağa qatılacaq olan əhəmiyyətli adlar...
Abant Platforması Kürd problemini müzakirə etmək üçün Abant Palace Oteldə (Türkiyə) bir araya gələcək. Platformaya məmurlar, alimlər, jurnalistlər və iş dünyasının nümayəndələri qatılacaq. Daha əvvəl Diyarbəkirdə edilmək üzrə qərarlaşdırılan ancaq gündəmin sıxlığı səbəbiylə təxirə salınan Abant Platforması yenidən toplanır.
Jurnalistlər və Yazarlar Vəqfinin dəstəklədiyi platformada, Kürd problemi bütün ölçüləriylə danışılacaq. Yığıncaqda, tarixi arxa plan, ortaq miras və gələcəyin kəşfi, dünya praktikası: müqayisələr və modellər, keçmişin təftişi, axtarışlar və həllər mövzusunda iclaslar təşkil ediləcək.
"Barışı və Gələcəyi Birlikdə Axtarmaq" devizi ilə təşkil ediləcək yığıncağa qatılacaq bir-birindən əhəmiyyətli adlar arasında bunlar iştirak edir: Abdülmelik Firat, Əhməd Kök, Əli Fuad Bilkan, Əli Fuad Bucaq, Bəkir Karlığa, Celalettin Can, Cevat Öneş, Fuad Keyman, Qalib Ensarioğlu, Haşim Haşimi, Hüseyin Gülerce, Murad Yılmaz, Necdət Subaşı, Nevval Sevindi, Neyire Akpınarlı, Nezir Akyeşilmen, Sertaç Bucaq, Şennur Ciddi və Ümid Firat qatılacaq.


Mehdi Fərəc
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Xəbərlər

Marsda buz tapılıb

Amerikanin kosmik tədqiqatlar mərkəzinin (NASA) Mars planetində tədqiqat aparan Phoenix aparatından alınan fotolarda ağ maddənin buz olduğu dəqiqləşdi, haber3 saytı məlumat verir. Aparatın torpağı qazması nəticəsində aşkar edilən kütləni incələyən Arizona Universitetindən Piter Smit ilk əvvəl tapılan maddənin parlaqlığını nəzərə alıb onun duz olma ehtimalını irəli sürdüklərini, daha sonra isə buz olduğunu yəqin etdiklərini dilə gətirdi. Smit planetdə buzun aşkar olunması ilə canlı həyatın da var ola biləcəyini də vurğulayıb



Sony-Ericsson’dan Cyber-Shot modeli

Keçən həftə dünyanın məşhur mobil telefon istehsalçısı olan Sony-Ericsson alıcılarına yeni 8.1 meqapikselli C905 Cyber-Shot modelini təqdim etmişdir. Mobil telefon istehsalçıları tərəfindən 5 meqapikselli telefonların istehsalının rəqabəti getdiyi bir vaxtda, Sony-Ericssonun yarı professional rəqəmsal şəkil çəkən modeli bu rəqabətə yeni rəng qatmışdır. 2 gb yaddaş kartı, rəng və görüntü üstünlüklərı olan yeni model internetə naqilsiz qoşulmaq üçün WI-FI və digər naviqasiya texnalogiyalarını özündə əks etdirir.



Ən böyük canlı

Elm adamlarinin bu ana qədər apardığı araşdırmalara görə yer üzünün ən böyük canlısının mavi balina olduğu dəqiqləşdi, - Dünyabülteni xəbər verir. Tarixən bu böyüklükdə canlının yaşamadığını təxmin edən alimlər mavi balinanın nəslinin tükənmə təhlükəsini xüsusi olaraq qeyd ediblər. Araşdırmalar nəticəsində yer üzündə bu ana qədər 5 minə qədər mavi balina qaldığı təxmin edilir. Həddindən artıq böyük ölcülərə malik olub indiyə qədər ölcülməyən mavi balinanın hissələrinin cəminin ölcülməsinə əsasən o 180 ton ağırlığında və orta hesabla 30 metr böyüklüyündə olduğu təxmin edilir.
Mavi balinanın özəllıkləri:
Cəkisi- 150-180 TON (25-30 ədəd Afrika fili kimi)
Boyu- 27-33 METR
Dilinin ağırlığı - 2.7 ton
Ürəyi -600 kiloqram
Qaraciyəri - 1 ton
Qan damarinin eni - 23 sm
Ağzının sahəsi - 24 kv.m
Sürəti - 35 km/saat
Gücü - 500 at gücünədək
Ömrü - 50 il



Azərbaycan millisi zəifləməkdədir…

FİFA-nın milli komandalar üzrə açiqladığı yeni reytinq cədvəlınə əsasən Azərbaycan millisi öz mövqeyini xeyli zəiflədərək 191 xalla 139-cu yerə enmişdir.Azerisport xəbər verir. Belə ki, millimiz artıq 12 il bundan qabaqkı antirekorduna yaxınlaşmışdır. (1996-cı ildə 141-ci yer). Görünür son yoldaşlıq oynlarının nəticələri elə də yüksəlişə səbəb olmamış, millimiz Syerra-Leone, Liberiya kimi ölkələrin cərgəsində yer almışdır.
Bunlari nəzərə alsaq ölkəmiz Avropada yalnız Cernoqoriya, Lüksenburq, San-Marino, Andorra, Farer adaları kımı cırtdan dövlətləri qabaqlayaraq 48-ci pillədə qərar tuitmuşdur.
Avro-2008’də möhtəşəm oyunu ilə hamının qəlbini fəth edən qardaş Türkiyə millisi reytinqdə 6 pillə irəliləyərək 1010 xalla 14-cü pilləyə qalxmışdır. Qızıl merdallarin qalibi dünya reytinqində müvafiq olaraq 1. İspaniya (1557), 2.İtaliya (1404), və gümüş mükafatçı 3. Almaniya isə (1364) xalla ilk yerləri bölüşmüşlər.

Əli Ağayarov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

HAQQI ELƏYƏR BƏRPA

Qəmdən üzülüb canım,
Nahaqq tökülüb qanım,
Qalxıb göyə əfqanım...
Gizlindədir imkanım,
Gəlmir hələ dövranım,
Qopmur hələ tufanım.

Haqqın səsi yüksəlmir,
Məzlum niyə dirçəlmir?
Zalım axı dincəlmir,
Göydən də bəla gəlmir.

Gözlərdən asıb pərdə
Hər yanda durub hərbə.
Heç qayğı olar zərbə?
Kim bunda düşər şəkkə?
Bu mərmidi, bu qəlpə!
Rəhm eyləmədən zərrə
Öldürdü neçə körpə.
Kim etsə buna qibtə
Lənət ona əlbəttə!

Haqqı tanıyan aqil
Zülm etməz, olar adil.
Kim olmadısa qafil
Oldu ona da şamil.
Dəryanı tutar sahil
Dərk etməsə də cahil
Cahil də ora daxil.
Hər bir işi naqabil
Hər yanda ötər dil - dil
Axır gələr Əzrayil(ə),
Surun çalar İsrafil(ə),
Mənsə bir işə mail,
Ol işdə ola təcil.

Mən səslərəm Allahi,
Gizlinlərə agahi.

«Rəbbim, bizə imdad et,
Nadanları bərbad et,
Qəmdən bizi azad et,
Xoş vədən ilə şad et».

Rəbbim əsil Hakimdir,
Hər şey ona təslimdir.
Üsyan eləyən kimdir?
Zalimdir o, zalimdir.

Qəlbimdə qalıb yarə,
Çarə qalıb izharə.
Məlunlara, küffarə
İmkan düşə bir parə
Gündüz də olar qarə,
Aləm də gələr zarə.
Elan olar aşkarə
Zalim çəkilər darə.

Döndükcə duran dünya
Olmaz əbədi əsla.
Haqq qalsa da bir damla
Bir gün daşırar dərya.
Olmaz bu fikir xülya
Gülşən yetirər səhra.
Allah həqiqi əla
Zülmü eləyər ifşa.
Haqq haqqa olub arxa
“Haqqı eləyər bərpa!”

Şahin Qurbanov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Şirin ümidlər

Bismilləhir-Rahmənir-Rahim!

Bu günlərdə yenə növbəti dəfə Gürcüstanla Rusiya arasında gərginlik yaşandığını müşahidə edirik. Və biz azərbaycanlılar nə düşünürük? Çox, çox-çox müdrik bir xalq kimi biz baxıb gürcülərin hərəkətlərinə gülüb, onlara lağ edərik, o saat deyərik - ağılsızlığa bax e-e. Rusiya kimi bir dövlətlə də belə danışmaq ola-ar? Dünyanın ən güclü ordularından birinin hərbiçiləri ilə necə belə rəftar etmək olar?
Onların silahlarını əllərindən almaq və özlərini də dama basma-aq?! Bu necə də böyük siyasətsizlikdir! Gürcülər bununla nə əldə edirlər bəyəm?! Əşşi-i, dağ admlarıdır də-ə. Onları da qınamaq olmur, cavandılar, təcrübələri yoxdur, “siyasət” məktəbi keçməyiblər. Deyəcəksiniz ki onlar Qərb müttəfiqlərinə güvənirlər. Yaxşı, bəs həmin bu Qərb, elə Rusiyanın özü də bizim supersiyasətçiliyimizin nəticəsində bizim də istrateji müttəfiqimiz döyül bəyəm?! Zarafat iş deyil a-a, iki zidd ilə eyni zamanda dost olmaq. Əhsən bizim siyasətçilərimizə. Əsas nəticədir. Çox da ki, istrateji həmsədrlərimizdən biri rəsmi surətdə Dağlıq Qarabağa pul ayırır, biri silah verir, biri də hər növ siyasi, imformasiya və iqtisadi dəstək verir qeyri-istrateji tərəfdarları olan ermənilərə. Şirkətləri Qarabağda iş görürlər.
Gərək biz də onların geyri-istrateji tərəfdaşı olaydıq. Nə pis şey imiş bu istrateji tərəfdaşlıq. Noolsun. Biz ürəyi təmiz və gəlbi geniş xalqıq, belə xırda-para şeyləri ört-basdır etmək lazımdır, bunları şişirdib o boyda nəhəng dövlətlərlə düşmən olmayacayıq ki!! Zato hamısı ilə münasibətlərimiz yaxşıdır, hamısı ilə dostuq. Bir düşünün, misal üçün Rusiya bizimlə əlagələrini kəssə, həmvətənlərimizi oradan geri göndərsə, nə olar halımız?! Necə? Gürcüstanın nefti yoxdur və ona heç nə olmadı? Bizim çoxumuzdan yaxşı yaşayırlar? Bu da orada bizə baxanda demokratik rejimin hökm sürməyinə görədir? Əşşii-i, demokratiya-zad hamısı boş şeydir, əsas odur ki, bizim ölkə inkişaf templəri üzrə dünyada birinci yerdədir.
Yadıma bir az əvvəl olan pilotsuz təyyarə qalmaqalı düşdü. O vaxt düşünmüşdüm ki, axı bu təyyarədən bizdə niyə yoxdur. Bu əjdaha başı deyil ki, lazımsız bir şey ola. Əsgərlik vaxtı qarşı tərəfdə duran duşmənin mövqelərini bilməyin necə zəruri olduğu yadıma düşmüşdü. Sonra kosmosa peyk buraxmaq istədiyimizi görüb sevindim. Indiki zamanda kosmosdan yerdəki qəzetin də oxunduğunu duşunub öz-özümə dedim, əhsən bizimkilərə, özlərini danışıqlara aldanmış kimi göstərib dığaların torbalarını tikməyə hazırlaşırlar. Amma (yenə bu hər şeyi körlayan əmma) kardeşlerimiz demişkən nərdə-ə-ə. Məlum oldu ki peykimiz istrateji tərəfdarlarımız olan izrail və amerikanın tam nəzarəti altında buraxılacaq. Sonra gördüm ki “bizimkilərin” heç belə bir fikirləri də olmayıb, onlar olimpiadanın bizdə keçirilməsinə hazırlaşırlarmış, o da əldən çıxdı. Bununla da ümidlərimin kökünə balta çalındı.
Niyə biz heç olmasa açıq-aşgar düşmənimiz olan dığalarla bu tərzdə (Gürcüstanın Rusiya ilə tonu kimi) danışmırıq görəsən? Danışmaq bir yana, heç olmasa qaş-qabaq eləmirik? Qaş-qabaq bir yana, heç olmasa onların üzünə gülümsəməkdən özümüzü saxlamırıq?! Axı hələ də, elə həmin o üzlərinə güldüyümüz anlarda da əsirlərimiz dığaların əllərində işgəncə görürlər. Allah mənliyimizi əlimizdən almasin. Bunlar olmayandan sonra digərlərinin mənası nədir? Axı hələ bir-iki ay bundan qabaq bizimkilər 5-10 dığanı Andronikin yanına göndərəndə çoxumuzda ümid dolu hisslər oyanmışdı?! Qarabağ intiqamının reallığı hissi… İşğal olmuş torpaqların qaytarılması hissi… Necə də şirin hisslər! Bu hisslərin aradan getməməsi ümidi ilə Allah amanında.

Muhəmməd Əmircanov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Ay-ulduzlular tarix yazdılar

Türkiyənin milli futbol komandası unudulmaz bir zəfərə imza atdı. Qrupundakı son oyununda Çexiya Respublikasının millisi ilə qarşılaşan ay-ulduzlu qrup, 2-0 məğlub vəziyyətə düşməsinə və qapıçısız qalmasına baxmayaraq oyunu 3-2 qazanmasını bacardı.
Bildiyimiz kimi, Avropa büyük futbol həyacanı yaşayır. Əlbətdə hər zaman olduğu kimi, bu ildə biz kimlərəsə azarkeşlik edirik. Azərbaycan azerkeşlərinin böyük həyəcanla izlədiyi oyunlar, əlbəttə ki, Türkiyənin oynadığı oyunlardır. Qonşu ölkənin milli komandası isə sözün həqiqi mənasında iyunun 15-i tarix yazdı. Elə bir tarix ki, nə çexlərin, nə də ki türklərin yadından heç bir zaman çıxmayacaq.
75 dəqiqə ərzində 2 qol vuran Çexiya Respublikası idmançıları oyunun sonunun onlar üçün acınacaqlı olacağını heç xəyallarına belə gətirə bilməzdilər. Dəqiqə 75. Ardanın qolu turkləri ayağa qaldırdı. Hesab 2:1. Xallar arasındakı fərq minimuma endirildi. Elə həmin andan hər kəs türklərin növbəti qolu üçün dua etməyə başladı. Hesabın bərabərləşməsi və oyunun taleyinin penaltilərlə həll olunmasını istəyirdilər türklər. Dəqiqə 87. Hər kəs ayaqda. Çünki, Nihat tarixə öz adını yazdı. Hesab 2:2. İndi hər kəs sevinir və oyunun nəticəsini penaltilərin həll edəcəyinə şübhə belə yoxdur. Amma ...
Nəfəsləri kəsən an. Dəqiqə 89. Nihat Türkiyənin 3-cü və heç kəsin ağlına belə gətirə bilməyəcəyi qolu vurdu. Və beləliklə cəriməli olduğundan ilk 2 oyuna buraxılmayan Nihat, bütün türkləri ayağa qaldırmağı bacardı və Türkiyə Avropanın 8-liyinə daxil oldu.
Dəqiqə 92. Çexlərin sonuncu təhlükəli hücumunun qarşısını alan zaman Vulkan çox böyük kobudluq etdiyinə görə qirmizi kart aldı və növbəti oyunda komandasına heç bir köməklik edə bilməyəcək. Türkiyənin növbəti oyunu güclü Xorvatiya komandasına qarşı olacaq.
Qırmızı kart görən qapıçı Vulkan ilə sarı kart cəzalısı Məmməd Aurelio, Vyanadakı dörddə bir final oyununda forma geyə bilməyəcək. Tarixi qalibiyyətin ardından jurnalistlərin suallarını cavablandıran Fateh Term: "Bu futbolçuların alınından öpmək lazım. Tarix belə yazılar" dedi. Respublika başçısı Abdullah Gül ilə baş nazir Teyyib Ərdoğan da oyunun ardından Futbol Federasiyası Başçısı Həsən Doğan və baş məşqçi Fateh Termini axtararaq təbrik etdilər.

Aqşin Əsgərov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Afərin Türkiyə!

Türkiyənin 1\4 finala yüksəlməsi möhtəşəm və möcüzəlı oyunla gercəkləşdi. 0:2 hesabı ilə geridə olarkən toparlanıb oyundan 3:2 hesablı qalibiyyətlə ayrılan "ay-ulduzlular" hamını, eləcə də bizləri sevincə qərq etdi. 75-ci dəqiqədə Ardanın, 87 və 90-ci dəqiqələrdə Nihatın qolları ılə sevinən türklər futbolun 90 dəqiqə olduğunu bir daha sübut etdilər. Spor3-ün məlumatına görə, oyun sonrası Türkiyə yığmasının baş məşqcisi Fatih Terim mətbuat konfransinda cox sevincli olduqlarını dılə gətirərək tarixlərində ilk dəfə cexləri yendiklərini xüsusi olaraq vurğuladı. Futbolu cox maraqlı oyun olduğunu qeyd edən məşqcı oyuncularının həyacanı sevdiklərini və hec vaxt inamlarini itirmədiklərini vurğuladı. oyunun qəhrəmanı Nihat isə duyğularinin inanılmaz olduğunu qeyd etdi. Cexlərin baş məşqcisi Karel Brükner isə "uduzmağımız inanilmaz. Hər şey çox sürətlə baş verdi. Bu oyunu unutmaq ücün bir çox gecəni yuxusuz kecirəcəyəm" deyə qeyd etdi. Oyundan sonra Türkiyənin baş naziri Rəcəb Teyyib Ərdoğan şəxsən Fatih Terimi və Nihatı telefonla təbrik etdi.
Xatırladaq ki, 1\4 finalda Türkiyənin rəqibi «B» qrupundan Xorvatiya komandasıdır.

Əli Ağayarov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

SAKİTLİYƏ RİAYƏT EDİN!

Ən böyük qələbə həyat
səhnəsindəki qəhramanlıqdı.

O gün gecənin bir vaxtı küçədəki səs-küy məni yuxudan oyatdı. Diksinib yerimdən qalxdım. Elə bildim ki, zəlzələdi. Sonra anladım ki, yox bu nəsə başqa şeydi. Gördüm ki, camaat küçədədi. Dedim yəqin millət Qarabağın azadlığı uğrunda mübarizəyə qalxıb. Yox bu deyildi. Sonra dedim ki, yəqin bahalaşma ilə bağlı mitinqdı. Heç o da deyilmiş. Əvvala ona görə ki, mer bizim küçənin yanında mitinq keçirməyə icazə vermir. Ikincisi isə bizim camaat yaxşı bilir ki, gecənin xeyrindən, səhərin şəri yaxşıdır. Bəs yaxşı bu səs-küy nədir? Nəyə görə millət gecənin bu vədəsində küçəyə axışıb? Bu suallar məni yatmağa qoymadı. Deyirlər adamın başına nə gəlir, maraqdan gəlir. Məni də maraq küçəyə çıxmağa vadar elədi.
Düşdüm gördüm nə! Bir vur-çatlasındı ki, gəl görəsən. Hamı «TÜRKİYƏ, TÜRKİYƏ!» qışqırırdı. Sevindim. Dedim yəqin Tükiyədəki hicab probleminə bizimkilər dəstək çıxır. Istədim mən də qışqırım ki, “vicdan azadliğı”, “alı dəyər” və s.
Bir də baxdım ki, yox, qardaş bu nəsə başqa şeydi. Maraq da bayaqdan məni boğur. Axırı qışqıranların birindən soruşdum ki, “nə olub?!”. O da mənə baxıb “TÜRKİYƏ! TÜRKİYƏ! TÜRKİYƏ!“ deyə qışqırdı və çıxıb getdi. Acığı heç nə başa düşmədim. Bəxtimi bir daha sınayıb başqaşından soruşdum.
Sən demə türklər Avropa Çempionatının qrup oyununda Çexiyaya qalib gəliblər. Açığı mən də sevindim. Bir müsəlman komandasının, həm də bizim qardaşlarımızın qalibiyyəti məni də sevindirdi. Ta mən onlar kimi qışqırmadım. Kənarda dayanıb onları seyr etməyə başladım.
Hər kəs özünü unutmuşdu. Dəli kimi qışqirırdılar. Bəlkə də yaxınlaşıb adların soruşsaydın, «TÜRKİYƏ! TÜRKİYƏ! TÜRKİYƏ!» cavabını verərdilər. Vallah, mən yetərli heç nə başa düşməmişdim bu mənzərədən.
O gecə polis əmilər də nəsə həmişəki kimi deyildilər. Çünki həmin yerdə 10-a yaxın polis var idi. Heç kimə bir söz də demirdilər. Sadəcə yolu açmaq üçün nəzakətlə hamını kənara çəkirdilər. Dedim yəqın, başqa vaxt polis əmilərin hirsli olmasına səbəb rəisin işdə olması olur. İndi rəis evində, bunlar da burda. Ona görə də sakitdilər. Amma bu mənim fikrimdi. Bəlkə də onların belə sakit olmasına səbəb məhz Türkiyənin qələbəsi idi. Onlar da bu qələbəyə sevindiklərindən heç kimə heç nə demirdilər
Onlara baxa-baxa fikrə getdim. Fikirləşdim ki, görən bizim komanda nə vaxt Avropa Çempionatinda uduzacaq. Heç udmaqların demirəm, çünki mənim xəyal gücüm o qədər inkişaf etməyib ki, onların qələbəsını təsəvvür edə bilim. Nə vaxt burada «Azərbaycan! Azərbaycan!» qışqıracaqlar. Görən nə vaxt bizim futbolçular Avropa Çempionatinda bir-birlərinə pas verəcəklər.
Görünür biz hələ xeyli müddət onun-bunun qələbəsi ilə özümüzü toxtatacağıq. Amma mənim fikrimcə, gecənin bu vaxtı küçəyə çixib qışqırmaq etik normaları pozmaqdı. Axı küçədəki binanın on ikinci mənzilində yaşayan şəkər xəstəsi Solmaz nənənin və ya bir mərtəbə yuxarıda qalan Vüsal dayının iki ayliq Fatimə qızının nə günahı var ki, gecənin bu vaxtı onları yuxudan oyadırdısınız?
Gərək merə bir yazılı müraciət edim ki, bu azarkeşlərə şəhərdən kənarda bir yer versin. Onsuz da o qışqıranda səsin gedib heç kimə çatmayan yerlərın hara olduğun yaxşı bilir. Nə isə…
Üşüdüyümü hiss edib evə qayıtdım. Amma beynimdə «Türkiyə!» səsi əks-səda verdiyindən yata bilmədim. Solmaz nənəyə və Fatimə balaya dəstək olmaq üçün yatmamağa qərara aldım. Qoy həm də mənim yatmamağımı görüb azerkeşlər utansınlar eee!. Əgər utanmağı azerkeşlık etmək qədər bacarırlarsa…

Xəqani Səfərov
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Həzrəti Fatimeyi-Zəhra (ə) və mən

Bismilləhir-Rahmənir-Rahim!

Fatimə! - Bu yalnız adi bir addır. Fatimə adı ilə çağrılan o qədər qız və qadın tanıyırıq ki. Əgər “Fatimə” yalnız bir ad kimi qeyd olunsa, bir neçə hərfin birləşməsindən ibarət sadə bir addır. Lakin bizim İslam mədəniyyətində, onun geniş və ilhamverici aləmində bu ad artıq yalnız adi bir ad deyil. Müqəddəslik və paklıq camalının aynası, əzəmət örtüyünün və saflığının inikası, bu dünyanın əvəzsiz müsəlman qadınları üçün bir örnək və nümunədir. Qaranlıq gecədə parlayan günəş, qadın həyatının əzabla, həqarətlə dolu tarixində işıqlı bir ulduzdur Fatimə (s.ə.)...
Bir müsəlman qızının, müsəlman qadınının nümunəsidir. Çalışqan və işgüzar, vəfalı və səliqəli bir qadın, inqilabi mübarizəyə qalxmış qadın, qəhrəman qadın, qəhrəmanlar anasının nümunəsidir.
Bütün bunlara görə bu ad İslam məktəbi, İslam mədəniyyəti çərçivəsində elə müqəddəs və ali bir ada çevrilir ki, onu yalnız pak bir qəlblə yad etmək olar.
Fatimeyi-Zəhra (s.ə.) kimdir?
Fatimeyi-Zəhra (s.ə.)! İlahi bir dinin dönməz imamlarının, rəhbərlərinin anası! Səbrli, xoşrəftar, mehriban bir həyat yoldaşı. Sözün həqiqi mənasında misilsiz bir möminə, elmli-bilikli bir qadın, ən mehriban bir ana, daima qaynayan bir çeşmə - “Kövsər” və danışan canlı Quran!
Fatimeyi-Zəhra (s.ə.) (Allahın və onun pak bəndələrinin salamı olsun ona)! Onun qısa və canlara od salan, ürəkləri dağlayan, lakin səmərəli həyatına, Allah yolunda və Allah üçün sürdüyü mənalı ömrünə nəzər salaq.
İslamın ilk illərində Ərəbistan yarımadasında yerləşən Məkkə şəhərində böyük islam peyğəmbəri Rəsuli-Əkrəmin (s) evində dünyaya göz açmışdır. Hələ kiçik yaşlarında anası Xədiceyi-Kubranı (ə) itirən balaca Zəhra (ə), atasına sanki bir dayaq olur. Onun paltarlarını yuyar, bədxah insanlar tərəfindən atasının üstünə atılmış toz-torpağı onun saçlarından təmizləyər və üzünün tozunu balaca əlləri ilə silib gözlərinin yaşını tökərdi.
Balaca Fatimə çiyinlərinə düşən bu ağır məsuliyyətə dözdü. Hər vəchlə atasının xidmətində durub özünü onun kədərinə şərik etdi. Buna görə də Rəsuli Əkrəm (s) ona “atasının anası” deyə xitab edərdi. Bu bir qızın öz atası üçün fədakarlığının, candan keçməsinin ən yüksək nümunəsidir.
Bəli, bu qız adi bir qız deyildi. Peyğəmbər (s) buyurduğu kimi “Atasının anası” idi. Səbrli və vəfalı həyat yoldaşı, mehriban bir ana idi. Allah yolunda və ibadətlərində kamilliyin zirvəsi idi. Gündüzləri balaca əlləri ilə əl dəyirmanını fırladar, buğdanı un edib çörək bişirərdi ki, rəngi solmuş təmiz süfrəsində övladlarının çörəyi olsun. Axşamlar isə yorğun olmasına baxmayaraq, gecəni yarıdan sonra rüku və səcdədə olardı. Əziz oğlu Həsən Müctəba (ə) anasının pak və ürəkdən gələn ibadətləri haqqında belə deyir: “Cümə gecələrində görərdim ki, anam ibadət mehrabında durub Allaha dua və şükürlər edir, öz bəndəlik vəzifələrini yerinə yetirir. Bütün gücəni sabahadək rüku və səcdə vəziyyətində namaz qılır, Allaha dua və şükürlər edirdi. Sübh çağı daima mömin kişi və qadınların adlarını çəkir və əsla öz adını dilə gətirmirdi. Bir gün dedim: “Ana, niyə özümüz üçün dua etmirsən? Elə hey başqaları üçün dua edirsən?” Cavabında buyurdu: “Oğlum, əvvəl qonşu, sonra evin içi”.
Bəli, Fatimənin duası belə olmalı idi, yoxsa Allaha ibadət də yalnız özünü istəməyə çevrilmiş olardı.
Belə bəndəliyinə görə Allah Təalanın Həzrət Fatiməni (ə) nə qədər sevdiyini “Hədisi-Qüdsi”də olan bu hədisdən anlamaq kifayət edir: «Ey, peyğəmbərim, əgər sən olmasaydın, kainatı yaratmazdım. Əli (ə) olmasaydı, səni yaratmazdım. Həsən (ə) və Hüseyn (ə) olmasaydı, səni və Əlini (ə) yaratmazdım. Fatimə (s.ə.) olmasaydı, heç birinizi yaratmazdım».
Başqa bir hədisdə: “Dualarınızda Məni Fatimənin həqqinə and verin ki, duaları qəbul edim.”
Qurani Kərimin «Əş-Şura» surəsinin 23-cü ayəsində buyrulur: “Ya Peyğəmbər! De ki, mən sizdən bunun (risaləti təbliğ etmənin) müqabilində yaxınlarıma məhəbbətdən başqa heç nə istəmirəm”.
Rəvayətlərdə gəlmişdir ki, böyük İslam Peyğəmbəri (s) dəfələrlə: “Fatimə mənim bədənimin bir parçasıdır. Onu nə xoşhal edirsə, məni də xoşhal edir” - deyə söyləmişdir.
Başqa bir rəvayətdə bildirilir ki, bir gün Həzrət Peyğəmbər (s) Həzrət Fatimədən (s.ə.) soruşdu: «Bilirsənmi, sən niyə Fatimə adlanmısan?». Bu zaman Peyğəmbər (s) hüzurunda olan Əli (ə) maraqla soruşdu: «Niyə?» - «Ona görə ki, Allah Təala qızım Fatiməni (ə) və onun ardıcıllarını oddan uzaq və kənar etmişdir».(«Zəxarir-ül-ütba», səh.26 )
Allahın və onun Rəsulunun (s) böyük ehtirmla anıb sevdikləri bu xanımı biz necə də sevməyək?! Necə sevməyək ki, bütün cahana və öz qəhrəmanlıq səlnaməsini yazıb, hər kəsə örnək olan İmam Həsən (ə), İmam Hüseyn (ə) və Həzrət Zeynəb (s.ə.) kimi övladlar bəxş etmişdir?!
Xanımdan bizlərə əxləqı, izzəti, iffəti və hicabı yadigar qalmışdır. Hər bir müsəlman xanımının bunlara sahib çıxması vacibatdır.
Allahım! Məsum İmamlar (ə) anasından bizlərə qalan iffət və hicabımıza uzanan əlləri Həzrət Fatimə (ə) xatirinə Özün cəzalandır! Bizləri o Həzrətin (s.ə.) həyat yolunun davamçılarından qərar ver! Xanıma xatir bizləri cəhənnəm odundan uzaq elə! Xanım Fatiməni (s) anlayıb dərk etməyi bizlərə nəsib elə! Amin!

Babayeva Zəhra,
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbi

Həzrət Fatimə (s.ə.) - Allahın bəşəriyyətə töhfəsidir

Xanım Zəhranın (s.ə.) həyatı insanlıq üçün bir nümunədir. Onun yaşadığı çox qısa dünya həyatına başdan-başa dəfələrlə də olsa nəzər salsaq, hər dəfəsində özümüzə fayda götürə biləcəyimiz hansısa məqamlarla rastlaşırıq və hər dəfə bu məqamların daha dərin mahiyyətləri bizim üçün aşkarlanır. Elə buna görə də, gəlin təkrarən də olsa, Xanımın (s) həyatından bir hadisəni birlikdə yada salaq və faydalanmağa çalışaq.
...Rəsurallahın (s) vəfatından sonra beyət etmədiyinə görə Həzrət Əlinin (ə) əl-qolunu bağlayaraq məscidə apardılar və ona bildirdilər ki, beyət etməyəcəyi təqdirdə onu ölüm gözləyir.
Kuleyni “Üsuli-kafi”, Şeyx Mufid “İxtisas”, Məclisi “Biharül-ənvar” kitablarında bu əhvalat haqda belə yazırlar.
Həmin hadisə zamanı xanım Zəhra (s) məscidə gəlir... O necə vaxtında, necə heybətlə gəldi. Rəsulullahın (s) köynəyi başında, əlləri Rəsulullahın (s) “Cənnət cavanlarının sərvəri” adlandırdığı Həsəneyni (ə) əllərində, gözləri yaşlı məscidə daxil oldu. Fatimə (s) məsciddəkilərə dedi: “Buraxın əmim oğlunu. Mühəmmədi (s) haqqla göndərən Allaha and olsun ki, əgər ondan əl çəkməsəniz, Peyğəmbərin (s) köynəyini başıma atıb Allah qarşısında fəryad qoparacağam və hamınıza nifrin edəcəyəm.” Birdən məscidi ilahi bir zümzümə bürüdü. Sonra Xanım Zəhra elə həmin heybətlə Peyğəmbərin (s) məzarına tərəf getməyə üz qoydu. Qılıncların mühasirəsində olan İmam Əli (ə) Salmana buyurdu: ”Fatiməni (s.) saxla. Allaha and olsun ki, əgər Fatimə nifrin eləsə, daha camaata möhlət verilməyəcəkdir”. Salman özünü Fatiməyə (s.) yetirdi və dedi: «Allah sənin atanı aləmlərin rəhməti qərar vermişdir. Bunların günahlarından keç, nifrin eləmə».
Məclisdəkilər vəziyyətdən anladılar ki, bu dəqiqə ilahi əzab nazil olacaq. Çünki, Rəsulullah (s) özü buyurmuşdu ki, “Fatimənin qəzəbi mənim qəzəbimdir, mənim qəzəbim Allahın qəzəbidir”. O, dərhal düzəliş edərək, çarəsizlikdən göstəriş verdi ki, İmamı azad etsinlər. Bu zaman Zəhra (s) Əliyə (ə) tərəf gəldi. Baxışları toqquşarkən Peyğəmbər (s) vəsisinə edilən zülmə dərin bir ah çəkdi. İmamın səbrindən heyrətdə qalmış halda dedi: ”Ya Əli! Ey İmamım, sərvərim, ağam. Canım sənə qurban olsun. Sənə gələn bəla mənə gəlsin, ey Əbəlhəsən. Həmişə səninləyəm. İstər xoş günündə, və istərsə də çətinliyində”. Sonra isə Əlinin (ə) əlindən tutub aram-aram evə tərəf getdi...
İndi isə gəlin bu əhvalatdan bir az geri çəkilək və müşahidələrimiz haqda fikir yürüdək. İlk baxışda biz Xanımın (s.ə.) simasında kimi görürük və o Həzrətin (s.ə.) hərəkətlərində nələrin şahidi oluruq? Biz ilk baxışda Xanımın (s.) simasında bir insan, qadın, bir ana, bir həyat yoldaşı görürük. Elə bir insan ki, insanlığın çata biləcəyi bütün həqiqətlərə yəqini vardır. Elə bir qadın ki, şərəfi, izzəti hər iki dünyanın xanımlığına yetər. Elə bir ana ki, dünyaya İlahi İmamətə layiq övladlar yetirib. Elə bir həyat yoldaşı ki, ömür-gün yoldaşı üçün həyatından keçməyə belə hazırdır.
Əlbəttə, bütün bunlar hadisəyə səthi baxışdan anlaşılanlardır və bu hadisənin daha dərin mahiyyətləri vardır. Amma bütün bunlara baxmayaraq, hər halda bir həyat yoldaşı kimi də Xanımın (s.ə.) mövqeyinin dərinliyinə məftun olmamaq olmaz. Ən azında ona görə ki, hər bir dövrün, o cümlədən müasir dövrün qadınları üçün, bir həyat yoldaşı kimi də Xanımdan (s.ə.) ibrət götürə biləcəyi çox şeylər vardır.
İcazənizlə, burada bir haşiyə çıxaraq hadisədən bir qədər də uzaqlaşaq. Gəlin ətrafımıza nəzər salaq. Bu günün qadını necə olmaq istəyir? Nə cür görünmək istəyir? Bu gün hər bir qadın ətrafı tərəfindən hörmətlə, bir xanım kimi qəbul olunmaq istəyir. Özü də ailədə qadın hegemonluğu etməklə bərabər buna da nail olmaq istəyir. Amma həmin qadın unudur ki, “xanım” o qadına deyirlər ki, həyat yoldaşı “bəy” ola. ”Bəy” kəlməsini o mənada işlədirik ki, ən azından qadın həyat yoldaşını öz hörmətli rəftarı ilə ağa, bəy səviyyəsində tutmalıdır. Yalnız o zaman həmin qadını ətrafındakılar xanım kimi qəbul edər. Necə ki, biz həmin bu hadisədə şahid oluruq ki, Xanım Zəhra (s.ə.) yoldaşının qarşısında öz müstəsna mövqeyi ilə qürrələnmir, əksinə, ona ehtiram edir, «ağam, sərvərim» - deyə müraciət edir. Burada bir məqama da diqqət çəkmək istəyirəm. Xanım (s.ə.) Həzrət Əliyə (ə) “Əbəl-Həsən”deyə xitab edir. Yəni, o, yoldaşına birbaşa yox, sanki, uşaqlarının atası kimi müraciət edir. Bu da Xanımın (s.) özünə, yoldaşına, ətrafdakılara hörmətindən, ardıcılları üçün yüksək tərbiyə standartları təqdim etməsindən xəbər verir.
Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, bunlar hələ hadisəyə səthi baxışdan alınan ilkin əxlaqi görüntülərdir. Bəs əhvalatın dərinliyinə getdikcə nələr anlaşılır? Bir az da irəli getsək görərik ki, Xanımın (s.) bu hərəkəti bir cihaddır, İlahi difadır. İlahi İmamət, İlahi Ədalət uğrunda olan bir difa. Bildiyimiz kimi, cihad İlahi əhkamın vaciblərindəndir, yəni, firuiddinə aid bir əməldir. Bir az da irəliləyək. O Həzrət (s.ə.) bu cihadı nəyə görə edirdi? Əlbəttə ki, bu firunun bir üsulu olmalıdır.
Burada isə bir yox, beş üsulun beşi də vardır. Bu cihad, bu difa tövhidə, nübuvvətə, imamətə, ədli-İlahiyə və ən nəhayət, məada dərin imanı olan, kamil əqidə sahibinin cihadıdır. Bu cümlənin məntiqi sübutu var. Yəni, İlhi İmamət uğrunda cihad Allahın təkliyinə, Onun Peyğəmbərinə (s.), Ədalətinə və bu Ədalətin həqiqi tərənnümü olan Məada iman gətirmədən mümkün deyildir. Bütün bunlar arasında zəncirvari bir bağlantı vardır.
Deməli, biz bu hadisəni analiz edərkən nələrlə rastlaşdıq? İlk öncə əxlaqla, sonra əhkamla, daha sonra möhkəm əqidə ilə.
Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Xanımın (s.) həyatının hansı kəsiyini götürsək, orada bu qatlara rast gələcəyik. Diqqət etsək, görəcəyik ki, həmin qatlar Qurani-Kərimdə də mövcuddur. Quran ayələri də başdan-başa üç qisimdir: əqidəyə aid, əhkama və əxlaqa aid ayələr. Sanki, Fatimeyi-Zəhranın (s.ə.) həyatı Qurani-Kərimin nəzəri ayələrinin bir praktik formasıdır. Bəlkə də Peyğəmbərimiz (s) Quran və Əhli-beytini (s.) bərabər dəyərləndirib bizə əmanət verəndə bu keyfiyyətləri nəzərə almışdı?!
Bəli, Xanım Zəhra (s.) Quranla bərabər ümmətə əmanət qoyulmuş Əhli-beytin (s) yeganə qadın üzvüdür. Əhli-beyt (s.) içərisindən seçilmiş beş Ali-əba əhlinin (ə) yeganə qadın üzvüdür. Bu beş nəfər (ə) arasında da elə birisidir ki, digər dörd nəfərlə birbaşa bağlantısı var və digərlərini bir-biri ilə bağlantısı da bu ixlas və iman zirvəsindən keçir.
Diqqətlə fikir vermiş olsaq bilərik ki, həmin dörd nəfər arasında olan bu rabitə yalnız bir qadın vasitəsi ilə ola bilərdi. Və bu qadın da ancaq Zəhra (s.) ola bilərdi. Çünki, məsumluq, İlahi İmamət yalnız belə bir qadından davam edə bilərdi. Çünki, Fatimə (s.) FATİMƏDİR, həqiqi ardıcılları üçün cəhənnəm odu qarşısında ismi-şərifi sipər olan «atasının anasıdır». O, Allahın bəşəriyyətə ən böyük lütfü, töhvəsidir.

Bikəxanım Əzimova,
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi

Həzrət Fatimeyi-Zəhranın (s.ə.) Allahla rabitəsi

Bağışlayan və Mehriban Allahın adı ilə!

Dünya və axirət xanımlarının seyyidəsi, canlı Quran, 11 əimməi-əthar anası, bəşərin kamal incisi, ismi cəhənnəm odu qarşısında sipər olan Həzrət Fatimənin (salamullahi əleyha) Allah Təala ilə münacatına bir baxış.
Fatimeyi-Zəhranın (s.ə.) nurunun dünyada zühur etməsi.
İmam Həsən Əsğəridən (ə) nəql olunur: “Allahın Rəsulu (s) söyləmişdir: Allah Təala Adəm və Həvvanı xəlq edəndə onlar sual etdilər: “Buzdən daha yaxşı olan kimdir?” Həmin məqamda onlar öncə heç vaxt görmədikləri bir qız surəti gördülər; bu xanımdan gələn işıq o qədər parlaq idi ki, az qala gözləri kor olacaqdı. Onlar soruşdular: “Ya Rəbbi, bi nədir?”. O buyurdu: “Bu, Fatimənin surətidir, sizin zənən törəmələrinizin seyyidəsi”. Adəm sual etdi: “Başındakı tac nədir?”. Allah cavab verdi: “Yoldaşı Əli”. Adəm yenə soruşdu: “Qulaqlarındakı iki tana nədir?”. Münəzzəh Allah cavab verdi: “İki oğlu, onların varlığı Mən səni xəlq etməmişdən 2 min il öncə Mənim əzəli bilgimlə müəyyən edilib”.
Həmin mübarək surəti Uca Allah dünyaya cənnət meyvələri ilə yoğrulmuş vücudda nazil və həmin vücudu hicri təqvimin 5-ci ilində cəmadius-sani ayının 20-də Həzrət Muhəmməd peyğəmbərin (s) evində zahir etdi. Xanıma verilən mübarək isimlərdən biri «Hövrau-Ünsiyyə»dir. Bu təsadüfi deyil, belə ki, bu ad Xanım Fatimənin (s.ə.) insan olmaqla yanaşı, həm də cənnət hurisi olmasına dəlalət edir.
İlk öncə xanımın dünyaya gəlişi məqamında Allahın kəramətlərinə diqqət yetirək.
Şeyx Səduq “Əmali” kitabında nəql edir ki, xanımın dünyaya gəlişi ərəfəsində Həzrət Xədicə (s.ə.) Qureyş xanımlarına yardım üçün müraciət eləmişdi. Qüreyş xanımları Xədicənin (s.ə.) kasıb Muhammədlə (s) ailə qurmasını bağışlaya bilmədikləri üçün yardım etməkdən boyun qaçırmıdılar. Buna müqabil Allah Təala bəşərin ən üstün xanımından 4-nü - Həzrət İbrahimin (ə) xanımı Saranı (s.ə.), Fironun möminə xanımı Məzahim qızı Asiyanı (s.ə.), Həzrət İsa (ə) anası, İmranın qızı Həzrət Məryəmi (s.ə.) və Musa peyğəmbərin (ə) bacısı Gülsümü Həzrət Xədicəyə əyan olmaq üçün yerə endirmişdi. Həzrət Fatimə (səlamullahi əleyha) dünyaya gəldiyi an ondan saçan nur bütün Məkkə evlərini işıqlandırmış, şərqə və qərbə yayılmışdı. 10 nəfər behişt hurilərindən, əllərində cənnətdən gətirdikləri teşt və kövsər suyundan doldurulmuş kuzə ilə evə daxil olmuş, 4 nəcib xanımdan biri Fatimənin (s.ə.) mübarək vücudunu kövsər suyu ilə yuyub, səmavi geyimə bürümüş və xanımı dindirmiş oldu. Körpənin adı Fatimə (s.ə.) qoyuldu, çünki özü və ardıcılları cəhənnəm atəşindən amanda qalacaqlar. Xanım Fatimə (s.ə.) dindirildikdə, dil açıb Allahın birliyinə, Həzrət Muhəmmədin (s) isə onun rəsulu olmasına şəhadət verərək, belə söyləmişdi: “Şəhadət verirəm ki, yeganə Allahdan başqa İlah yoxdur. Atam Allahın rəsulu, peyğəmbərlərin başçısıdır. Yoldaşım övliyaların sərvəri və iki övladım isə behişt cavanlarının ağasıdır”. Xanımın ali məqamı, Allah qaşısında kamil bəndəliyi artıq ilk doğum anından Allah, Rəsulu və Əhli-beyti (ə) barədə şəhadət gətirməsində təzahür etdi.
Müqəddəs mənbələrə istinadən söylənir ki, Xanım dünyaya gələndə səmada hurilər ilk dəfə olaraq, elə bir nur görmüşdülər ki, ondan qabaq elə bir nur heç vaxt sezilməmişdi.
Fatimənin mövlud xəbəri Rəsuli-Əkrəmə çatdırılanda Həzrət Rəsul (s) çox sevinmişdi. Çünki Həzrət (s) Kövsərin ona əta ediləcəyi barədə ilahi vədənin gerçəkləşdiyini dərk etmişdi.
Xanıma uca ərşdə Fatimədən savayı, daha 8 ad verilmişdi: Siddiqə, Mubərakə, Tahirə, Zəkiyyə, Raziyyə, Mərziyyə, Muhaddəsə və Zəhra.
Bu adların hər biri Xanımın (s.ə.) uca məqamından, ilahi təqva və mərifəti ilə Allahın razılığını qazanmasında xəbər verir. Lakin adlardan ikisinə məxsusi nəzər yetirmək istərdim: Muhəddəsə və Zəhra.
Muhəddəsə - «mələklərin söhbət etdiyi kəs» anlamını verir. Bu adın verilməsi Xanımın məxsusi ilahi kəramət sahibi olmasına dəlalət edir. İmam Sadiq (ə) bu barədə buyurmuşdur: “Fatimə (s.ə.) ona görə Muhaddəsə adlandırılmışdır ki, necə ki, Həzrət Məryəmin (ə.s.) yanına daim mələk gələr və onunla söhbət edərdi, eləcə də Həzrət Fatimeyi-Zəhranın yanına daim bir mələk gələrdi və bu mələk ona söylərdi: “Ya Fatimə! Allah səni seçmiş, pak-pakizə qərar vermiş və dünyanın bütün xanımlarından üstün bilmişdir”.
Ikinci isə Zəhra adı. Bu adın mənası - «işıqlı, nurlu» deməkdir. Xanıma Zəhra (Nur xanımı) adının verilməsinin müxtəlif səbəbləri gətirilir. Onlardan bir odur ki, Xanımın nuru uca ərşədək şölələnirdi. Belə ki, Xanım (s.ə.) namaza duranda göydəki mələklər Xanımın (s.ə.) namaz qıldığı yerdən nur saçdığının şahidi olurdular. Necə ki, yerdəki insanlar səmada onlar üçün şölələnən ulduzların parıltısını müşahidə edərlər. Həmin məqamda Xanım Zəhra (s.ə.) bir nur olurdu.
Həzrət Fatimə (s.ə.) zəka və müdriklik, səbat və iradə, zöhd və qüdsiyyət, səxavət və genişqəlblilik, Allaha sədaqət və ibadət, fədakarlıq və qonaqpərvərlik, güzəştkarlıq və səbr zirvəsi, bəşərin kamillik nümunəsi olan atası Rəsuli-Əkrəmdən (s) elm və əxlaqı qəlb, söz və əməl müstəvisində mənimsəmiş bir xilqət idi. Onun müdrikliklə zinətlənmiş qəlbi və mükəmməl zəkası ilahi nuru ilə birlikdə hər şeyin gerçək mahiyyətini kamil şəkildə açmağa, görməyə qadir idi.
Həzrət Fatimə (s.ə.) ibadət və ürfanın kamillik zirvəsində idi. İbadətdə o Həzrətdən (s.ə.) üstünü ola bilməz idi. Həzrət gecələri, məxsusən, cümə gecəsi son saatlarını sübhədək ibadətdə keçirər, xuzu və huşu halında namaz qılar, dua edər, namazda Xanımın mübarək vücudu Allah xofundan tir-tir əsərdi. O qədər namaz qılardı ki, ayaqları qabar bağlayardı. Allaha çoxlu münacatlar edərdi. Xanımın (s.ə.) hər gün, hər namaz üçün məxsusi duaları var idi.
İmam Həsən (ə) nəql edir ki, bir cümə gecəsi anamın (Həzrət Fatimə (s.ə.)) səcdədə olduğunu gördüm. O, sübhədək taqətdən düşüncəyə qədər səcdələr etdi. Mən onun mömin və möminələr üçün etdiyi duaları eşidirdim, ancaq o, özü barədə heç dua etmədi. Soruşdum: “Ya ana, niyə başqaları üçün dua etdiyin kimi özün üçün dua etmədin?”. Cavabında Həzrət (s.ə.) buyurdu: “Əziz oğlum, əvvəl qonşular, sonra evin içi”.
Xanım Zəhra (s.ə.) Ramazan ayının son 10 gününü də gecələr əhya saxlayar, ev əhlini də bu ibadətlərinə sövq edərdi.
Xanım (s.ə.) həm də Quranın aşiqi idi. Onu çox sevər, ayələrini əzbər bilər və hətta ev işlərini görəndə belə onlardan oxuyardı.
Həzrət Fatimə (s.ə.) bütün vücudu ilə Allahın hizbinə sarılmış və bütün işlərində Allaha pənah aparmışdı. Gördüyü, istədiyi hər bir şey ancaq Allahın hikmət və razılığı ilə ölçülürdü. Dualarından birinə diqqət yetirək - gerçəkdən Xanımın (s.ə.) duaları Onun ilahi vücudunu tanımaqda yardımçılardır (Xanım Zəhra (s.ə.) tez-tez Allaha bu dua ilə müraciət edərdi): «“Ey Allah(ım)! Sən qeybdən alim və xilqət üzərində qadirsən. Elə isə mənə ömür nəsib et, məgər bilirsən ki, yaşamaq mənim üçün daha xeyirlidir və mənə ölümü nəsib et, məgər bilirsən ki, ölüm mənim üçün daha xeyirlidir.
Ya Allah, məmnunluq və qəzəb anında Sənin müqabilində təqva və sədaqəti, qənilik və fəqirlik məqamında qənaəti diləyirəm.
Ya Allah, Səndən tükənməyən həzz, bitməyən sevinc, aqibətindən məmnunluq, ölümdən sonra gözəl həyat diləyirəm. Və Səndən Sənin Camalına baxmağı, Səninlə ağır bəla və ya üsyankarlığa yol vermədən görüşünə səy etməyimi diləyirəm.
Bizi iman ilə zinətləndir və hidayət olunan və hidayət edənlərdən qərar ver, ey aləmlərin Rəbbi!”
Allah Təala ölümü xeyirli bilərsə, Xanım ölümü istər, həyatı xeyirli bilərsə, yaşamağı arzulardı.
Xanımın atası Rəsuli-Əkrəmin (s) onun üçün yoldaş və köməkçi qərar verdiyi təsbihi də heç vaxt tərk etməzdi. Məlum olduğu üzrə Xanım Zəhra təsbihi 34 dəfə təkbir, 33 dəfə təsbih və 33 dəfə təhmiddən ibarətdir. Xanım Zəhra (s.ə.) təsbihi o qədər mübarək bir zikrdir ki, Allah Təala hər vacib namazdan sonra onu tərk etməyənin günahlarını bağışlayacağını və cənnəti ona vacib edəcəyini buyurmuşdur.
Xanım Zəhranın (s.ə.) vücudunun Allahla ayrılmaz bağlılığını, Qurbi-İlahi məqamında olmasını etdiyi dualarla bərabər, atası Rəsuli-Əkrəmin bir mübarək kəlamı da şəhadət verir. Belə ki, Xanım Zəhra (s.ə.) barədə Həzrət Peyğəmbər (s) buyurmuşdur: “Allaha iman Fatimənin qəlbinə o qədər dərin nüfuz etmişdir ki, o, özünü Rəbbinə ibadətə ola biləcək bütün müdaxilələrdən (dünyəvi maneələrdən) azad etmişdir”.
Başqa bir yerdə Xanımın (s.ə.) Allahla bağlılığını, “Eynullah” məqamını Həzrət Peyğəmbər (s) belə aşkar edir: “Ya Fatimə! Allah sənin razılığınla (məmnun olmağınla) məmnun və sənin məyusluq və narazılığınla qəzəbli olar”.
Bəşər övladı Xanımın (s.ə.) ali məqamı, vücudunu təsvir və təxəyyül etməkdə acizdir. Hər nə deyilsə, onun varlığının ancaq müəyyən məqamlarını və dəfə-dəfə solğun surətlərlə çatdıra bilər. Bəhsi kamala yetirməkdə acizliyimi daha artıq təzahür etdirməməyim üçün onu Allah Təalanın Peyğəmbərə (s) verdiyi müjdə ayəsi ilə xülasə etməyi üstün bilirəm: «(Ya Peyğəmbər!) Həqiqətən, Biz sənə Kövsər əta etdik!» («Kövsər» surəsi, ayə 1)

Leyla Abbasova
İmam Sadiq (ə) adına İslam Maarifi Akademiyası
«Dəyərlər» Dini Jurnalistika Məktəbinin dinləyicisi